Przy wyborze telewizora, kamery albo ustawień eksportu łatwo pomylić nazwę standardu z rzeczywistą liczbą pikseli. Najpopularniejszy wariant 8K ma 7680 × 4320 pikseli, ale w zastosowaniach kinowych spotyka się także nieco szerszy format DCI 8K. Poniżej wyjaśniam, ile dokładnie pikseli ma 8K, czym różnią się warianty obrazu oraz dlaczego sama rozdzielczość nie mówi jeszcze wszystkiego o jakości i kolorze.
8K to ponad 33 miliony pikseli w jednej klatce
- 8K UHD ma 7680 × 4320 pikseli, czyli 33 177 600 pikseli.
- DCI 8K stosowane w kinie ma 8192 × 4320 pikseli, czyli około 35,4 mln pikseli.
- W porównaniu z 4K rozdzielczość 8K oferuje cztery razy więcej pikseli.
- Skrót 8K opisuje przede wszystkim rozdzielczość, a nie głębię kolorów, HDR ani jakość kompresji.
- Pełne możliwości 8K wymagają odpowiedniego kodeka, szybkiego dysku i wydajnego komputera.
8K ile to pikseli i skąd bierze się ta liczba
W standardzie telewizyjnym i konsumenckim 8K oznacza obraz o wymiarach 7680 × 4320 pikseli. Po pomnożeniu szerokości przez wysokość otrzymujemy 33 177 600 pikseli, dlatego w opisach sprzętu często pojawia się zaokrąglenie do 33,2 megapiksela.
Nazwa 8K odnosi się w przybliżeniu do szerokości obrazu, która wynosi niemal osiem tysięcy pikseli. Nie oznacza to jednak, że obraz ma dokładnie 8000 pikseli w poziomie. Podobnie działa nazwa 4K UHD, które ma 3840 × 2160 pikseli, a nie równe 4000 × 2000.| Format | Rozdzielczość | Liczba pikseli |
|---|---|---|
| Full HD | 1920 × 1080 | 2 073 600 |
| 4K UHD | 3840 × 2160 | 8 294 400 |
| 8K UHD | 7680 × 4320 | 33 177 600 |
Najprostsze porównanie wygląda tak: jedna klatka 8K zawiera cztery razy więcej pikseli niż klatka 4K i szesnaście razy więcej niż Full HD. Zyskiem jest szczegółowość, ale także większe wymagania dla kamery, karty pamięci, komputera i ekranu.
8K UHD i DCI 8K to nie zawsze ten sam obraz
W większości telewizorów, monitorów i kamer konsumenckich chodzi o 8K UHD o proporcjach 16:9. Ten format ma 7680 pikseli w poziomie i 4320 w pionie, dzięki czemu pasuje do popularnego sposobu wyświetlania materiałów telewizyjnych oraz internetowych.
W produkcji filmowej można spotkać DCI 8K o rozdzielczości 8192 × 4320 pikseli. Jest ono nieco szersze i ma proporcje około 1,90:1. Różnica nie jest ogromna, ale ma znaczenie podczas montażu, projekcji kinowej i przygotowywania materiału zgodnie ze standardami filmowymi.
| Wariant | Rozdzielczość | Typowe zastosowanie |
|---|---|---|
| 8K UHD | 7680 × 4320 | Telewizory, streaming, produkcja telewizyjna, YouTube |
| DCI 8K | 8192 × 4320 | Film, kino cyfrowe, profesjonalna postprodukcja |
To ważne rozróżnienie, gdy kupuję kamerę albo ustawiam projekt w programie montażowym. Sam napis 8K na obudowie nie wystarcza, ponieważ trzeba jeszcze sprawdzić proporcje obrazu, liczbę klatek na sekundę, kodek i sposób zapisu koloru.
Jak 8K wypada na tle 4K i Full HD
Przeskok z 4K do 8K jest duży pod względem liczby pikseli, ale nie zawsze równie wyraźny dla oka. Na małym ekranie oglądanym z większej odległości część szczegółów może pozostać niezauważona. Rozmiar wyświetlacza, odległość oglądania i jakość materiału źródłowego mają tu równie duże znaczenie jak sama rozdzielczość.
W fotografii i filmowaniu 8K ma jednak praktyczne zastosowania nawet wtedy, gdy końcowy plik zapisuję w 4K. Z materiału 8K można wykadrować fragment obrazu, wykonać cyfrowe zbliżenie albo ustabilizować ujęcie bez tak szybkiej utraty szczegółów.
- Produkcja w 8K i eksport do 4K daje zapas na kadrowanie oraz stabilizację.
- Materiał 8K do publikacji na ekranie 8K pozwala zachować pełną szczegółowość, ale wymaga odpowiedniego sprzętu po obu stronach.
- Eksport do Full HD może wyglądać bardzo czysto dzięki zmniejszeniu obrazu, choć dodatkowe piksele nie będą widoczne bezpośrednio.
Sam często traktuję 8K jako format roboczy z zapasem, a nie obowiązkowy format końcowy. Jeżeli nagrywam szerokie ujęcie i wiem, że podczas montażu będę wybierał detale, dodatkowa rozdzielczość naprawdę pomaga. Przy prostym materiale publikowanym w 4K może natomiast tylko zwiększyć rozmiar plików i czas renderowania.
Rozdzielczość to nie to samo co jakość koloru
Informacja o 33 milionach pikseli mówi, ile punktów tworzy obraz, ale nie wyjaśnia, jak te punkty przechowują kolor. Dwa nagrania 8K mogą wyglądać zupełnie inaczej, jeśli jedno zapisano w 8 bitach i z mocną kompresją, a drugie w 10 lub 12 bitach z większym zakresem informacji.
Głębia koloru
Materiał 8-bitowy zapisuje 256 poziomów dla każdego kanału RGB, natomiast 10-bitowy oferuje 1024 poziomy, a 12-bitowy 4096. W praktyce większa głębia koloru oznacza łagodniejsze przejścia tonalne i mniejsze ryzyko powstawania pasów na niebie, ścianach albo w cieniach.
Do zwykłego oglądania 8 bitów może wystarczyć, ale przy mocnej korekcji ekspozycji i koloru lepiej sprawdza się 10 bitów lub więcej. To szczególnie istotne w filmowaniu logarytmicznym, gdzie obraz celowo wygląda płasko, aby zachować większy zakres do późniejszej obróbki.
Przeczytaj również: MPX w fotografii - co oznacza i ile megapikseli potrzeba?
Próbkowanie koloru
W wideo kolor bywa zapisywany jako YCbCr, czyli osobno jako jasność i składowe koloru. Oznaczenia 4:4:4, 4:2:2 i 4:2:0 informują, ile szczegółów koloru zachowano względem szczegółów jasności.
- 4:4:4 zachowuje pełną informację o kolorze i jest przydatne w kluczowaniu oraz zaawansowanej postprodukcji.
- 4:2:2 to rozsądny kompromis dla profesjonalnego wideo, ponieważ ogranicza dane, ale nadal dobrze chroni krawędzie kolorystyczne.
- 4:2:0 zajmuje mniej miejsca i jest popularne w sprzęcie konsumenckim oraz dystrybucji internetowej.
Co oznacza 8K dla nagrywania i montażu
Przy 30 klatkach na sekundę kamera rejestruje ponad 995 milionów pikseli w każdej sekundzie. Przy 60 klatkach liczba ta przekracza 1,99 miliarda, dlatego nagrywanie w 8K mocno obciąża procesor obrazu, kartę pamięci i późniejszy montaż.
Nie istnieje jedna stała wielkość pliku 8K. Rozmiar zależy od kodeka, przepływności, liczby klatek, głębi koloru i sposobu kompresji. Ten sam materiał może zajmować znacznie mniej miejsca w wydajnym kodeku dostarczanym przez kamerę, ale będzie trudniejszy do płynnej edycji.
Przed wyborem 8K sprawdzam przede wszystkim:
- przepływność nagrywania, ponieważ wpływa na jakość i ilość zajmowanego miejsca,
- rodzaj kodeka, który decyduje o łatwości montażu,
- obsługę 10-bitowego koloru, jeśli planuję korekcję barwną,
- wydajność komputera i szybkość dysku, szczególnie przy wielu warstwach obrazu,
- możliwość nagrywania proxy, czyli lżejszych kopii używanych do płynnego montażu.
Typowy błąd polega na kupowaniu sprzętu 8K wyłącznie dla większej liczby na specyfikacji. Jeżeli obiektyw jest słaby, obraz poruszony, a kompresja agresywna, same dodatkowe piksele nie uratują nagrania. Dobre światło, ostrość, stabilizacja i właściwy profil koloru często przynoszą bardziej widoczną poprawę.
Jak rozsądnie wykorzystać rozdzielczość 8K
8K ma największy sens, gdy potrzebuję dużego pola do późniejszego kadrowania, tworzę materiały na wielkie ekrany albo pracuję nad produkcją, która będzie przez lata wykorzystywana w wysokiej jakości. W przypadku filmu publikowanego w 4K wartość tej rozdzielczości wynika głównie z zapasowej jakości podczas montażu.
Do zwykłych zdjęć oglądanych na telefonie lub laptopie nie trzeba od razu szukać aparatu reklamowanego jako 8K. W fotografii ważniejsze mogą okazać się zakres dynamiczny, obiektyw, ostrość na brzegach kadru i poprawne odwzorowanie kolorów. Rozdzielczość ma znaczenie, ale nie działa w oderwaniu od reszty procesu.Jeżeli przygotowuję materiał 8K, rozsądny workflow obejmuje nagranie z odpowiednim zapasem, montaż na plikach proxy, korekcję koloru w możliwie dużej głębi oraz eksport dopasowany do miejsca publikacji. Dzięki temu wykorzystuję możliwości formatu, zamiast jedynie przechowywać bardzo ciężkie pliki.
Jedna liczba nie opisuje całego obrazu 8K
Najczęściej spotykane 8K UHD to 7680 × 4320 pikseli i 33,2 megapiksela. Wariant kinowy DCI 8K ma 8192 × 4320 pikseli, ale o jakości decydują również kolor, kompresja, liczba klatek i jakość optyki.
Przy wyborze kamery, telewizora lub ustawień eksportu patrzę więc na cały zestaw parametrów. Jeśli potrzebujesz zapasu do kadrowania i postprodukcji, 8K może być bardzo praktyczne. Jeśli zależy Ci wyłącznie na codziennym oglądaniu, dobrze dobrane 4K często zapewni lepszy stosunek jakości, kosztu i wygody pracy.
